‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੀਤਾ’ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ; ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 41 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ/ਭੋਪਾਲ, 5 ਅਕਤੂਬਰ: ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੀਤਾ’ (Project Cheetah) ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਫਲਤਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁਨੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਨਮੀ ਇੱਕ ਮਾਦਾ ਚੀਤੇ ਨੇ ਪੰਜ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਵਧ ਕੇ 60 ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ ਨਿਊਜ਼ (AIR News) ਵੱਲੋਂ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ X ’ਤੇ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਨਵੀਂ ਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੁਣ 41 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਮਾਦਾ ਚੀਤੇ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ
ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮਾਦਾ ਚੀਤਾ ਖੁਦ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਨਮੀ ਸੀ।
ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਚੀਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵੀ ਪ੍ਰਜਨਨ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਕੁਦਰਤੀ ਨਿਵਾਸ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਜੇ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
60 ਚੀਤਿਆਂ ’ਚੋਂ 41 ਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਤ ’ਚ
ਤਾਜ਼ਾ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਕੁੱਲ 60 ਚੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 41 ਚੀਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਨਮੇ ਹਨ।
ਇਹ ਅੰਕੜਾ ‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੀਤਾ’ ਤਹਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਅਤੇ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ।
ਕੁਨੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਪੰਜ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚੀਤੇ ਦੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਇਕੱਠੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੀ ਹੈ ‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੀਤਾ’?
ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੀਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਲ 1952 ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ ’ਤੇ ਅਲੋਪ ਹੋਇਆ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਮੁੜ ਵਾਪਸੀ ਲਈ 17 ਸਤੰਬਰ 2022 ਨੂੰ ‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੀਤਾ’ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਨਾਮੀਬੀਆ ਤੋਂ ਅੱਠ ਚੀਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁਨੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਰਵਰੀ 2023 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਤੋਂ 12 ਹੋਰ ਚੀਤੇ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ।
ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟਿਕਾਊ ਆਬਾਦੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਘਾਹ ਵਾਲੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਨਿਵਾਸ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪ੍ਰਾਪਤੀ
ਕੁਨੋ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਨਵੇਂ ਚੀਤਿਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਚੀਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਘਟਨਾ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਜੰਗਲਾਤ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤਹਿਤ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਪ੍ਰਜਨਨ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ’ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪੰਜ ਨਵੇਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜਨਮ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੀਤਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 60 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ‘ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੀਤਾ’ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੜਾਅ ਹੈ।